Homeland, Honor, & Candor

Never doubt that a small group of dedicated individuals can change the world. Indeed, it is the only thing that ever has (Margaret Mead).

Tuesday, October 16, 2007

Португалийн тэмдэглэл 1

Блог шинэчилнэ гэж худлаа хэлсээр удчихлаа. Ажил их байсан, ажил нервтэй байсан гээд шалтгаан их байлаа...Тэгээд явсан тухайгаа маш товчхоноор гурван хэсэг болгож бичихээр шийдлээ. Эхний ээлжинд эрээвэр хураавар зvйлс бичье. Мэдээж Португалийн тухай http://www.wikipedia.org/ юмуу eeр дурын вебээс дурын хvн мэдээлэл авчих тул ерeнхий мэдээлэл (газар нутаг, уур амьсгал, соёл урлаг, эдийн засаг, vйлдвэрлэл vйлчилгээ гэх зэрэг) бичих нь утгагvй гэж vзлээ.

Португали хэлний тухайд товчхон

Энд хэл нэвтрэлцэхэд тeдийлeн тeвeг учрахааргvй бeгeeд англи хэлтэй, тvvн дээр нэмээд болж eгвeл испани хэлний бага зэрэг суурьтай байхад л болохоор юм. Франц, Испани, Итали, Португали хэлvvд нь нэг язгууртай тул зарим нийтлэг vгvvд бичлэг, дуудлага eeр ч язгуур нэгтэй байдаг. Эндэхийн боловсролтойчууд нь, оффисын ажилтнууд нь дор хаяж 2-3 хэлээр ярьдаг юм билээ. Мэдээж Португали хэл дээр нэмээд англи, испани, эсвэл франц хэл. Харин хотын эгэл жирийн иргэд, жишээ нь коффи шоп, жижгэвтэр кафены vйлчлэгчид, зарим дэлгvvрийн худалдагчид англиар тeдийлeн ярихгvй, eeдeeс no English гээд л зогсож байхаас vл сийнэ. Энэ тохиолдолд урдаас нь англиар яриад нэмэргvй. Эгч маань нэг удаа португаличууд испани бус eeрийн гэсэн хэлтэй болохоор тэрvvхэндээ ихэмсэг зантай, vндэснийхээ хэлнээс eeр хэлээр ярих тeдийлeн дуртай биш байдаг гэж хэлсэн нь миний ажигласнаар vнэн байлаа. Нээрээ л мэндлэхэд хvртэл Hola биш Ola’ гэж eргeтгeлийг нь eeрeeр дууддаг байхад испанийнх шиг hola гээд дуудчихвал тэдэнд тийм ч таатай сонсогдохгvй. “Их баярлалаа” гэхийг Obrigado muito гэж хэлдгийг нь мэдэхгvй испани шиг л байлгvй гээд Mucho gracias гээд хэлчихвэл мэдээж тэд энэ одоо ази хvн мeртлee яагаад испаниар яриад байгаа юм бол гэж сэтгэнэ. За тэгээд аливаа улс оронд очоод тухайн vндэснийх нь хэлээр болж eгвeл яриад байвал тэдний хандах хандлага нь илvv дотно, vнэнч, нeхeрсeг болдгийг бид мэднэ дээ. Англиар ярьж ярьж эцэст нь thank you биш зvгээр л obrigado гэчихэд Португальчууд арай л eeр дee.

Vйлчлэгч ба Криштиану Рональду

Ачаалалтай нэгэн eдeр vдийн унданд 20 минутын л зай гарахаар нь хуралдаан болж буй газраас хамгийн ойр кафе руу орохоос eeр арга байсангvй. Гэтэл vдийн ундны цагаар тэр кафе нь хонго эргэх зайгvй олон хvнтэй болдог юм байна. Олон хeлийн газар байдаг, бас тэгээд их дажгvй хоолтой ба vнэ нь харьцангуй гайгvй болохоор хvмvvс их ордог юм билээ. Тэндээс гараад явчихъя гэхээр цаг алдаж, хуралдаанаас хоцрох гээд байдаг. Хvлээнэ гэхээр Европын хотуудын эгэл кафенууд ямар байдаг билээ дээ тийм жижигхэн ширээ сандалтай, завсар зай болгоныг ашигтай талбай болгосон давчуухан газар тэвчиж тогтох арга алга. Гадаах ширээ сандал нь бас битvv хvн. Нэг юм захиалах гэтэл vйлчлэгч охид дунд нь англи хэлээр ярих хvн алга. Гайгvй англи хэлтэй гэх vйлчлэгч залуу нь хvмvvсийн хоолыг зeeж давхиад надад баригдах шинж алга. Тэгж ингээд ээрч муурч хоолны цэсээс нь харж байгаад хэдэн португали vг холбож хэлээд нэг юм захиаллаа. Гэтэл суудал байхгvйгээс босоогоороо хооллох янзтай болоод ирдэг байна шvv. Миний хажууд зангиа зvvсэн костюм пиджак болсон хоёр ч залуу зэрэгцэж зогсоод босоогоороо хооллож байх юм. Хажууд ойрхон Deloitte, Portugal Telecom-ын оффисууд байдаг. Тэндхийн л ажилтнууд бололтой. Тэгтэл ч тэр хоёрын хажууд надад зориулж нэг хэрэглээний нимгэн цаас дэвсээд хутга сэрээ eрeeд, захиалсан жvvсийг минь задлаад аягалж эхэллээ. Би ийм байдлаар хооллоё гэвэл яаж хооллосон болох вэ гэж хэлээд захиалгаа буцаая гэтэл одоо таны хоол бэлэн болж байна гэдэг юм байна. Яадаг шvv юм билээ гэж бодож байтал харин ашгvй нeгee англиар хальт ярьчихдаг гэсэн vйлчлэгч залуу ирлээ. Яг урьдах 2 орой нь аваргуудын лигийн 2 дугаар тойргийн тоглолт болоод Португалийн Лисбоны хоёр баг тоглосон байлаа. Спортинг нь хожиж, Бенфика нь хожигдож, хойд нутгийн Порту хотын баг нь хожсон байв. Vйлчлэгч залууг ажваас харах царайны хeлбeмбeгийн, тэр тусмаа мэдээж Португалийн аль нэг клубын фен болох нь тэр нvднээс нь илт санагдаад шууд л яриа eдeн eчигдeр уржигдрын тоглолтууд vзсэн vv гээд эхэлчихлээ. Таамаглал маань ч онож нeгeeх чинь нvд нь сэргээд нэг ийшээ гvйх хооронд хeлбeмбeгийн талаар хоёр eгvvлбэр, нeгee тийш гvйх хооронд гурван eгvvлбэр хэлж байх юм. Танай Криштиану Рональду чинь анх Спортингоос замналаа эхэлсэн, ер нь Спортинг баг залуучуудыг гаргаж ирэхдээ маш сайн боловч Европын сайн багуудад алдчихдаг нь сайн ивээн тэтгэгчгvйтэй холбоотой. Тэр Наниг хар л даа 20 гаруй саяар МЮ-д очсоныг, Мутиньюг одоо бас л алдана даа гэх мэтээр би ярьтал нeгeeхийн чинь ам нь бvр халаад Португалийн хeлбeмбeг, Европын багуудын тухай яриад хобби нь хeдлeeд ирvvт нь би тvvнд хэллээ ”би танайд хооллох гэтэл суудалгvй байх юм, энэ залуус шиг зогсоогоороо ингээд хооллох надад хэцvv тул ямар нэг аргаар ширээ гаргаж eгeeч” гэлээ. Гэтэл нeгeeх чинь за одоохон гэчихээд гараад гvйлээ. Удалгvй орж ирээд гадаа нэг ширээ гаргачихлаа гэж байна. Гэтэл мань хvн тэнд сууж байсан хоёр охиныг шахаад тэдний хажууд надад ширээ, сандал гаргамар болжээ зайлуул. Гvй яахав хэдий жаахан зай муутай ч захиалсан хоолоо тухтайхан зооглочих ширээний зайтай, бас хооллох зуур Португаль охидтой ярих бололцоотой л юм. Хeлбeмбeгийг нь ярьж байж нэг юм маш давчуу хугацаанд хямд хэрнээ амттай хоол тэгж нэг идчихээд хуралдаандаа хоцролгvй орж билээ.

Охид
Португали охид Европынх гэсэндээ анхандаа их зантай мэт санагдах боловч тэдэнтэй яриаг зeв эхэлж, зeв vргэлжлvvлвэл тийм ч ихэмсэг хvйтэн хvмvvс биш болох нь дорхноо мэдэгдэнэ. Oeрeeр хэлбэл “би латин шvv” гэсэн шиг нээлттэй, ил тод, илэн далангvй шулуун зан чанар тэдний дотор нуугдаж байдаг. Гагцхvv хэнд, хэдийд энэ зангаа гаргах нь харьцаж буй хvнээс нь л болдог гэдгийг ажиж амжсан.

Тэдний нийтлэг тeрх гэвэл бор vс, урт сормуус бvхий бор нvд, жижгэвтэр эрvv, eндeр бeгeeд нарийн хамар. Тэд арай богино хeл, жаахан мяраалаг eгзeг, биеэрээ бусад европ охидоос ялгагдана. Хар арьстай португали охид нь илvvдэл жинтэй байх нь тvгээмэл бeгeeд тэдний хувьд бага цалинтай ажил голчлон хийдэг нь ажиглагдсан.

Англиар ярьдаггvйдээ зарим нь санаа нь зовдог юмуу шилжилтийн нас нь eнгeрч томчуудын амьдралд орж буй eсвeр насны португаль охид нэлээд ичимхий бeгeeд бас шалтгаангvй инээд алдаж аалигvйтнэ. Англиар ярьдаг охид нь энгийн, нээлттэй, eeртee итгэлтэй, бие даасан, бас бага зэрэг болгоомжтой. За тэгээд хeрeнгe чинээтэй баячуудын загвар мода хeeсeн, Европоор хэрэн тэнэж амжсан, метрогоор зорчдоггvй зeвхeн Peugeot, Citroen, BMW, Mercedes Benz, Volkswagen, Audi, Porsche, Volvo унадаг Португаль охидууд нь нэлээд их зантай, шанатаганаад эгэл жирийнvvддээ дээрэнгvй ч юм шиг, бардам ч юм шиг харьцдаг нь ажиглагдсан. Хeрeнгe мeнгe гэж хаа ч хvний ааш занг эвдэх юм. Зовлогоо зовоож олсон зоос л vнэ цэнэтэй гэж энэ байх.

Лисбонын метро

Лисбонын метро eглee 6:30 аас шeнe 01 цагийн хооронд явна. Vндсэн дeрвeн шугамтай, цомхон бeгeeд цэвэрхэн хотдоо таарсан метроны авсаархан сvлжээтэй. Хэдийгээр Лондоны метрог гvйцэхгvй ч надад эндэхийн метро нэлээд таалагдсан. Нэг чиглэлд 0.75 еврогоор зорчдог. Метрогоор голдуу эгэл жирийн иргэд, дундаж давхаргынхан зорчино. Метрогоор зорчиж байгаа ахмад настай улсууд голдуу сонин унших юмуу vvрэглэнэ. Хvvхдvvд бол компьютер тоглох юмуу ipod сонсох байдлаар ямар нэг хэмжээгээр электрон тeхeeрeмжтэй уягдана. Охид хvvхнvvд голдуу л гар утсаа оролдох, зvvрмэглэх, эсвэр уйтгартайхан бодлогоширно. Харин би... за за энэ хэнд хамаатай байх билээ. Picoas, Saldanha, Campo Pequeno, Entre Campos, Cidade Universitaria, Rotunda, Avenida, Restauradores, Baixa Chiado, Cais do Sodre... Лисбоны дотно, чихэнд хоногшсон метроны буудлууд.

Hard Rock Cafe

Энэ бол оройд зайлшгvй орчих хэрэгтэй газруудын нэг. Лисбонын Хард Рок кафе хотын тeвeeс холгvй, зvvн урагш 2 метроны буудал яваад л шууд очих газарт бий. Энд та амьд хeгжим сонсч, vзэж, чаддаг бол eeрee ч тоглож, цагийг маш сайхан eнгeрvvлэх боломжтой. Хард Рок Кафе Restauradores метроны буудал дээр, эрх чeлeeний eргeн чeлee (Avenida da Liberdade)-ний тeгсгeлд бий.

5 Comments:

Anonymous Anonymous said...

bayarlalaa, zaashid olon gazraar yavj bidendee bichij, ajlaa uragshluulj bgaarai.
bi bol Ispani d baisan bolohoor hispanic uudiig baga zereg medne gehdee Barcelona d bsan tul Catalunya bol ih uvurmuz...
Za zaluust ni bolo barag haranguutaa durlaad...gudamjaar alhahdaa durlaal durlaal.. bas dahin durlaj zurj unguruud l....
gevch mongol hun tul mongoldoo mongol zaluutaigaa, ireeduin nuhurteiguu, mongol ur huuhed usgunu gej boddog bolohoor...
;D

11:33 PM  
Anonymous Anonymous said...

oo, bas tiim nemehed, soyolt, tuuht, emozitoi, ... Portugalias Mongoldoo irehed ...
yalgaa aimaar bgaa biz dee. Ih uurchlult, mash bogino hugazaand

11:37 PM  
Blogger Bold Sandagdorj said...

Bayarlalaa Anony:
Zuv bodol bn. Ene ni bidniig ugui bolson hoino mongol nutagt tsever mongol tsustai hun uldeeh ul undes ni ch baij boloh yum.
Barcelona France-tai oirhon tul France culture-n noloolol bas baidag yum shig sanagddag shuu. Oiroltsoo Mallorca aral bdgiig ni medeh yum bn.

Mongoldoo gazardah burt gadaadad buteej amjuulj irsen ajlaa mongoliin horsond buulgaj garsan ur dung ni harj bayasah yumsan gesen irmuun bodoltoi ongotsnoos buudag. Harin Mongold heregtei, ulsad ashigtai ajil herguudiig mini demjihguig ni medreed uzeed ireheeree mash ih bachuurdag. Portu-s ireed ch ene buhniig bas ahin uzlee.

Daraagiin temdegleld yavsan ajliin tuhai bichnee. Cheers

9:50 AM  
Anonymous Anonymous said...

yun ch durlamtgai yum be dee. yah vee ugaasaa neh yanag hartstai sh tee.

11:54 PM  
Anonymous Anonymous said...

dajgui yumaa. sonirholtoi yum.

11:56 PM  

Post a Comment

Links to this post:

Create a Link

<< Home